Làm Việc NGO

Nhân viên gây quỹ (fundraising) cần những kỹ năng gì để trụ được

Mười đề xuất gửi đi, may thì một hai cái được duyệt. Đó là nhịp quen thuộc của người làm gây quỹ ở tổ chức nhỏ, và cũng là lý do nhiều người rời vị trí này sớm hơn họ định. Mình muốn nói về những thứ giúp một nhân viên gây quỹ còn ngồi đó sang năm thứ ba.

#1 Hai kiểu gây quỹ, hai bộ kỹ năng khá khác

Trước khi nói kỹ năng, cần tách hai mảng mà tin tuyển dụng hay gộp chung dưới chữ fundraising.

Mảng thứ nhất là xin tài trợ từ tổ chức: quỹ quốc tế, đại sứ quán, tổ chức phi chính phủ lớn tài trợ lại, chương trình trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Người làm mảng này (hay gọi là grant officer hoặc cán bộ phát triển đối tác) ngồi nhiều với tài liệu: theo dõi kêu gọi đề xuất, viết hồ sơ, làm ngân sách cùng kế toán, giữ liên lạc với cán bộ phụ trách bên quỹ. Kỹ năng cốt lõi là viết, đọc hiểu yêu cầu, và kiên nhẫn với quy trình kéo dài nhiều tháng.

Mảng thứ hai là vận động cá nhân và cộng đồng: chiến dịch quyên góp trực tuyến, chương trình nhà hảo tâm định kỳ, sự kiện gây quỹ, kêu gọi qua mạng xã hội. Mảng này gần với marketing và chăm sóc khách hàng hơn. Bạn cần hiểu người cho, biết kể chuyện, biết đọc số liệu chiến dịch, và có khi phải gọi điện cảm ơn từng người.

Theo mình, người thích làm việc một mình, cẩn thận với chữ nghĩa thường hợp mảng thứ nhất. Người hướng ngoại, chịu được nhịp nhanh hợp mảng thứ hai hơn. Nếu tổ chức bắt bạn ôm cả hai, hãy hỏi rõ tỷ trọng ngay từ phỏng vấn.

#2 Những kỹ năng ít được ghi trong tin tuyển dụng

Thứ nhất là chịu được lời từ chối mà không coi nó là chuyện cá nhân. Quỹ từ chối vì ngân sách năm đó đã hết, vì ưu tiên đổi, vì có hai trăm hồ sơ cho mười suất. Người trụ được lâu trong nghề gây quỹ là người xem mỗi lần bị từ chối như một dòng dữ liệu, không phải một bản án. Họ ghi lại lý do nếu quỹ có phản hồi, rồi sửa hồ sơ cho lần sau.

Thứ hai là giữ quan hệ trong những lúc chưa cần xin gì. Gửi cho cán bộ bên quỹ một bản tin ngắn về kết quả dự án, mời họ xuống thực địa khi có hoạt động hay, báo trước khi có thay đổi lớn.

Có một quỹ nhỏ từ chối tổ chức mình hai năm liền. Năm thứ ba họ gọi trước, hỏi có muốn nộp không, vì cán bộ bên đó vẫn đọc bản tin mình gửi đều đặn.

Thứ ba là hiểu tiền. Không cần thành kế toán, nhưng phải đọc được ngân sách, hiểu chi phí trực tiếp và chi phí quản lý, biết quỹ nào cho phép bao nhiêu phần trăm chi phí gián tiếp.

Thứ tư, với mảng cá nhân, là sự trung thực khi kể chuyện. Ảnh trẻ em buồn bã, câu chữ bi thương có thể kéo được quyên góp nhanh, nhưng nhiều tổ chức hiện có chính sách riêng về hình ảnh và sự đồng ý của người trong ảnh.

#3 Đến từ đâu thì vào nghề dễ hơn

Người từ bán hàng, marketing, chăm sóc khách hàng ở doanh nghiệp sang thường vào mảng vận động cá nhân khá thuận. Người từ báo chí, nghiên cứu, hoặc đã làm cán bộ dự án vài năm thì hợp mảng xin tài trợ, vì họ hiểu dự án từ bên trong. Ai đang cân nhắc chuyện làm việc cho tổ chức phi lợi nhuận mà có nền bán hàng thì gây quỹ là một cửa vào ít bị đòi kinh nghiệm dự án hơn các vị trí khác.

Cái giá thì nên nói rõ. Nhiều tổ chức gắn vị trí gây quỹ với chỉ tiêu, và áp lực có lúc không kém phòng kinh doanh. Thu nhập tùy quy mô tổ chức và tùy việc bạn phụ trách mảng nào, nhưng hiếm có thưởng theo doanh số như doanh nghiệp, vì nhiều nhà tài trợ và quy định nội bộ không cho phép trả hoa hồng trên tiền quyên góp.

#4 Còn vài thắc mắc

Có cần tiếng Anh tốt không?

Với mảng xin tài trợ quốc tế thì có, vì hồ sơ và trao đổi phần lớn bằng tiếng Anh. Với mảng vận động cá nhân trong nước, tiếng Việt viết hay và hiểu mạng xã hội quan trọng hơn.

Làm gây quỹ có phải biết luật về quyên góp không?

Nên nắm cơ bản. Việc vận động và tiếp nhận đóng góp tự nguyện có quy định riêng về công khai, tài khoản tiếp nhận và báo cáo sử dụng. Ở tổ chức thường có bộ phận tài chính hoặc pháp chế cùng lo, nhưng người gây quỹ phải biết để không hứa với nhà hảo tâm điều tổ chức không làm được.

Quy định về vận động, tiếp nhận đóng góp có thể thay đổi; khi tổ chức chiến dịch thật, bạn nên hỏi lại bộ phận pháp chế hoặc tra văn bản hiện hành.

Categories:
Làm Việc NGO
You Might Also Like

Leave A Reply

CAPTCHA